Doop

"Maakt alle volken tot discipelen, hen dopend tot de naam van de Vader en de Zoon en de Heilige Geest en hen lerend te bewaren alles wat Ik u heb geboden"
Matteüs 28:19, Voorhoeve vertaling

"Petrus antwoordde: ‘Keer u af van uw huidige leven en laat u dopen onder aanroeping van Jezus Christus om vergeving te krijgen voor uw zonden. Dan zal de heilige Geest u geschonken worden [..] Zij dan, die zijn woord aanvaardden, lieten zich dopen en op die dag werden ongeveer drieduizend zielen toegevoegd." Handelingen 2:38, 41

Eén van de symbolen welke binnen de Christelijke kerk van ouds een belangrijke rol heeft gespeeld is de doop. Zoals het bovenvermelde citaat laat zien, begon de éérste Christelijke gemeente zelfs met een massale doopplechtigheid waarbij drieduizend mensen zich lieten dopen.

Binnen de kerken worden diverse methoden van doop toegepast.

Dopen van volwassenen

  • de volwassen doop -door onderdompeling in water- wordt onder andere toegepast door Evangelische gemeenten, Vrije Evangelische Kerken, Baptisten-kerken, pinkstergemeenten, Vergadering van Gelovigen en diverse andere "kleine" (*) kerkelijke groeperingen;
  • in sommige kringen wordt volwassendoop toegepast echter zónder onderdompeling - hier wordt de volwassene 'besprenkeld' (Doopsgezinden);
  • binnen kerken waar "kinderdoop" de gewoonte is, kan het voorkomen dat een volwassene (doordat deze op latere leeftijd tot de kerk gaat behoren) besprenkeld wordt. Dit is echter een principieel ander uitgangspunt.

(*) kleine wil zeggen: in Nederland minder groot of bekend.

Besprenkeling van kinderen

  • het dopen van kinderen, door besprenkeling met wat water op het voorhoofd, wordt met name toegepast door de Rooms Katholieke-, Hervormde- en Gereformeerde kerken (tegenwoordig onderdeel van de Verenigde Protestantse Kerken);
  • meestal volgt -binnen de protestantse kerken- na de (kinder)doop op latere leeftijd dan de "belijdenis", waarmee men -als volwassene- lid wordt van de kerk.

Dit zijn dan alleen de 'methoden'. Er zijn, zoals gezegd, ook nog verschillende uitleggingen van wat de doop dan betekent.

Betekenis van de doop

We lezen in het Nieuwe Testament voor het eerst over de doop bij "Johannes de Doper", hij doopte de Israëlieten in de Jordaan Matteüs 3:2-6. Dit was géén ongewoon of nieuw verschijnsel bij de Joden. Bij hen was het namelijk gebruik dat wanneer een niet-Jood zich bekeerde tot het Jodendom, dat deze gedoopt werd (de zogenaamde "proselieten doop"). Dit vond plaats door in (open) water de dopeling "ritueel af te wassen" door hem in het water onder te dompelen.

Bij Johannes zien wij dat de dopelingen hun zonden beleden en vervolgens werden ondergedompeld. Dit was een teken dat zij zich bekeerden, ondanks het feit dat zij reeds tot het verbondsvolk behoorden door geboorte en besnijdenis. Zij wilden zich zichtbaar aan God wijden en door deze doop laten zien dat zij zich van hun zondige levenswandel af wilden keren Matteüs 3:11. Wij lezen ook dat de Here Jezus gedoopt werd Matteüs 3:13 v.v..

Johannes bediende dus niet de "proselieten doop" maar de doop van bekering. Immers; men bekeerde zich (op zijn prediking), beleed zijn zonde en werd vervolgens in de Jordaan gedoopt door Johannes en het betrof hier geen bekeringen tot het Jodendom - een kenmerk van de proselietendoop. De doop welke in Israël bekend en toegepast werd was dus een doop van volwassenen.

In de vroege Christelijke gemeente was het daarmee vanaf het begin de gewoonte de mensen pas te dopen nádat zij zich tot het Christendom bekeerden. Deze doop is niet gelijk aan de doop welke Johannes toepaste vgl. Handelingen 19:3-5. In Romeinen 6:3-4 wordt gezegd dat de dopeling door de doop, dus door de onderdompeling in het water en het er weer uit opstaan, aan de Gemeente (Kerk) laat zien en getuigt dat hij met Christus is gestorven en begraven, maar ook weer is opgewekt. Hiermee wordt dus symbolisch weergegeven dat men zijn oude leven, de zonde of "het vlees", heeft begraven; dat dat oude leven "dood" is. En dat men samen met Christus weer opstaat en een nieuw leven heeft of begint.

De Christelijke doop symboliseert dus méér dan een afkeren van het oude leven (bekering) en een "afwassing" van de zonde - het toont ook dat men een nieuw leven wil beginnen, een leven met Jezus (en dat was uiteraard niet mogelijk voordat Jezus was gestorven en opgestaan). Na de bekering is daarom de volgende stap de doop. Dit was de doop welke in de vroege Christelijke gemeente werd onderwezen en toegepast en ook tot op de dag van vandaag wordt gedaan in veel kerken en geloofsgenootschappen.

Kinderdoop

In latere eeuwen werd, door de Rooms Katholieke Kerk, de kinderdoop ingevoerd welke eveneens werd overgenomen door de kerken van de Reformatie. De onderbouwing van deze praktijk is voornamelijk gelegen in de zogenaamde 'verbondsleer' of Vervangingsleer en kent geen Bijbelse gronden.

Unless otherwise stated, the content of this page is licensed under Creative Commons Attribution-ShareAlike 3.0 License